Author: އަޙްމަދް އަޙްނަފް

ގައުމީ ޔުނިވާސިޓީގެ، ދަނާލުގައި ދިރިއުޅެމުން އަންނަ އަންހެން ކުއްޖަކު ރޭ ދަންވަރު މަރުވެއްޖެއެވެ.

ރޭ ދަންވަރު 2:30 ހާއިރު ދަނާލު ހުންނަ ސަރަހައްދުގައި ފުލުހުންނާއި، ސިފައިން ވެސް ހަރަކާތްތެރިވެފައިވެއެވެ.

“ހަވާސާ” ނޫހަށް މައުލޫމާތު ދެމުން ފުލުހުން ބުނީ މަރުވެފައިވަނީ 18 އަހަރުގެ އަންހެން ކުއްޖެއް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އިތުރު އެއްވެސް ތަފްސީލެއް ހިއްސާ ނުކުރެއެވެ.

އެ މައްސަލަ ތަހުގީގުކުރަމުން އަންނަކަމަށް ވެސް ފުލުހުން ބުންޏެވެ.

ގައުމީ ޔުނިވާސިޓީގެ ދަނާލުގައި އެކި ކޯސްތަކުގައި ކިޔަވާ ގިނަ އަދަދެއްގެ ދަރިވަރުން ދިރިއުޅެއެވެ.

މެދުއިރުމަތީގައި ހިނގަމުންދާ ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ އިގުތިސާދަށް ކުރިމަތިވެދާނެ ނޭދެވޭ އަސަރުތަކުން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި، ދައުލަތުގެ ކުންފުނިތަކުން އިގުތިސާދީ ގޮތުން ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކެއް އެޅުމަށް ޕްރައިވެޓައިޒޭޝަން އެންޑް ކޯޕަރަޓައިޒޭޝަން ބޯޑު (ޕީސީބީ) އިން މިއަދު އަންގައިފިއެވެ.
ޕީސީބީން ނެރުނު ސާކިއުލާގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ދައުލަތުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ހަރަދު ކުޑަކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތަކެއް އެޅުމަށް މީގެ ކުރިން މިދިޔަ މާޗު މަހުގެ 30 ވަނަ ދުވަހު ވެސް ވަނީ އަންގާފައެވެ. ނަމަވެސް، މިހާރުގެ ހާލަތަށް ރިއާޔަތްކޮށް، މިއަދު ވަނީ އިތުރު ބޮޑެތި ފިޔަވަޅުތަކެއް އެޅުމަށް ދައުލަތުގެ ހުރިހާ ކުންފުނިތަކަށް އިރުޝާދު ދީފައެވެ.
ޕީސީބީން އެންގި މުހިންމު ފިޔަވަޅުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ:

މުވައްޒަފުންގެ މުސާރަ އާއި އިނާޔަތް: މުވައްޒަފުންގެ މުސާރަ އާއި އިނާޔަތްތަކަށް ކުރާ ހަރަދު ބޮޑުތަނުން ކުޑަކުރުމަށް އަޅަންޖެހޭ އެންމެހައި ފިޔަވަޅުތައް އެޅުން.
އިތުރުގަޑީގެ މަސައްކަތް: ރަސްމީގަޑީގެ ބޭރުން ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތެއް ފިޔަވައި އިތުރުގަޑީގައި މަސައްކަތް ނުކުރުމާއި، ރަސްމީގަޑީގެ ތެރޭގައި ހުރިހާ މަސައްކަތްތައް ނިންމޭނެ ގޮތަށް ރޭވުން.
މަގާމުގެ ކުރިއެރުމާއި އައު މުވައްޒަފުން: މުވައްޒަފުންނަށް މަގާމުގެ ކުރިއެރުން ދިނުން ހުއްޓާލުމާއި، ކުންފުނީގެ އޮޕަރޭޝަންތަކަށް ކޮންމެހެން މުހިންމު ނޫން މަގާމުތަކަށް މީހުން ނުނެގުން.
ދަތުރުފަތުރު: ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ކުރާ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ދަތުރުތައް ފިޔަވައި އެހެން ދަތުރުތައް ހުއްޓާލުމާއި، އޮންލައިންކޮށް ބައްދަލުވުންތަކާއި ތަމްރީނުތަކުގައި ބައިވެރިވުން. އަދި ދަތުރުތަކުގައި ކުރާ ހަރަދު ކުޑަކުރުން.
ހިންގުމުގެ ހަރަދު: ކުންފުނީގެ އަސާސީ މަސްއޫލިއްޔަތު އަދާކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ ހަރަދުތައް ފިޔަވައި އެހެނިހެން ހަރަދުތައް ނުކުރުމާއި، ކޮންމެހެން ބޭނުންވާ ހަފުލާތައް ނޫނީ ނުބޭއްވުން.
އިޔާދަކުރަނިވި ހަކަތަ: ކުންފުނިތައް ހިންގުމުގައި އިޔާދަކުރަނިވި ހަކަތަ ބޭނުންކުރެވެން ހުރި ނަމަ އެ ނިޒާމު ބޭނުންކުރުން.

މީގެ އިތުރުން، މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތަކާ ގުޅިގެން އިގުތިސާދަށް ކުރާނެ އަސަރުތައް ދިރާސާކޮށް، ރައްޔިތުންނަށް ކޮށްފާނެ މާލީ ބުރަތަކަށް ވިސްނައިގެން ފިޔަވަޅުތައް އެޅުމަށް ޕީސީބީން ވަނީ ހާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދިނުމަށް އެދިފައެވެ.
މެދުއިރުމަތީގެ ހަނގުރާމައާ ގުޅިގެން ދައުލަތުގެ ކުންފުނިތަކުގެ އިތުރުން، ސަރުކާރުގެ އެހެން ބައެއް އިދާރާތަކުން ވެސް ވަނީ ހަރަދު ކުޑަކުރުމުގެ ގޮތުން ރަސްމީ މަސައްކަތު ވަގުތު ކުޑަކުރުމާއި އިތުރުގަޑީގެ މަސައްކަތް ހުއްޓާލުން ފަދަ ފިޔަވަޅުތައް އަޅަން ފަށާފައެވެ.

 

ދިވެހި ސަރުކާރުން 2021ވަނަ އަހަރު ބައިނަލްއަގުވާމީ މާލީ ބާޒާރަށް ދޫކޮށްފައިވާ 500 މިލިޔަން އެމެރިކާ ޑޮލަރުގެ ސުކޫކު ދައްކައި މުޅިން ޚަލާސްކޮށްފިއެވެ.

ސަރުކާރުން ހާމަކުރި ގޮތުގައި، ސުކޫކަށް ދައްކަންޖެހޭ އަސްލު އަދަދު ކަމަށްވާ 500 މިލިޔަން ޑޮލަރާއި، އޭގެ ފައިދާގެ ގޮތުގައި ދައްކަންޖެހޭ 24.68 މިލިޔަން ޑޮލަރާއެކު ޖުމްލަ 524.68 މިލިޔަން އެމެރިކާ ޑޮލަރު މިހާރު ވަނީ ދައްކައި ނިންމާފައެވެ. މި ފައިސާ ދެއްކުމާއެކު ޖީޑީޕީގެ ނިސްބަތުން ދައުލަތުގެ ދަރަނީގެ މިންވަރު ކުޑަވެގެންދާނެ ކަމަށް ސަރުކާރުން ވިދާޅުވިއެވެ. މި ފައިސާ ދެއްކުމުގައި ސަރުކާރުން ބޭނުންކޮށްފައިވަނީ ސޮވެރިން ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފަންޑު، އެސްޑީއެފްއާއި ދައުލަތުގެ ރިޒާވްގައި ހުރި ފައިސާއެވެ.

ސަރުކާރުން ހާމަކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، މި ސުކޫކަކީ 2021 ވަނަ އަހަރު އޭރުގެ ސަރުކާރުން، އޭގެ ކުރީގެ ސަރުކާރުން ނަގާފައިވާ 250 މިލިޔަން ޑޮލަރުގެ “ސަނީ ސައިޑް” ބޮންޑު އަދާކުރުމަށް ވިއްކި ސުކޫކެކެވެ. ނަމަވެސް، މި ސަރުކާރުން ވެރިކަމާ ހަވާލުވުމަށްފަހު، ރާއްޖޭގެ އިގުތިސާދަށް ބުރަ ނުވާނެ ގޮތަށް ދަރަނި އަދާކުރުމުގެ ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކެއް ވަނީ އަޅަން ފަށާފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އެސްޑީއެފްއަށް ބޭރު ފައިސާ ޖަމާކުރަން ފެށުމާއި، އެއަރޕޯޓް ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފީގެ ރޭޓަށް ގެނައި ބަދަލުތައް ހިމެނެއެވެ.

މި ފައިސާ ދައްކައި ޚަލާޞްކޮށްފައިވާއިރު، އެސްޑީއެފްގެ ބޭރު ފައިސާގެ ބެލެންސް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް 350 މިލިޔަން ޑޮލަރަށްވުރެ އިތުރުވެފައިވާއިރު، ރާއްޖޭގެ ރަސްމީ ރިޒާވް ވަނީ މިއަހަރުގެ މާރިޗު މަސް ނިމުނުއިރު 1.3 ބިލިޔަން ޑޮލަރަށް އަރާފައެވެ.

މި މަހުގެ ނިޔަލަށް އަދާކުރަންޖެހޭ 100 މިލިޔަން ޑޮލަރުގެ ބޮންޑު ރޯލްއޯވަރކުރުމަށް އަބޫދާބީ ފަންޑާއެކު ކުރެވުނު މަސައްކަތްތައް ކާމިޔާބުކަމާއެކު ނިމިފައިވާކަން ސަރުކާރުން ފާހަގަކޮއްފައިވެއެވެ.

އިސްރާއީލުގެ ބެން ގޫރިއަން އެއަރޕޯޓް ކައިރީގައިވާ މަތިންދާ ބޯޓްތަކަކަށް އަމާޒުކޮށް ހަމަލާދީފައިވާނެ ކަމަށް އީރާނުން ބުނެފިއެވެ.

އީރާނުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ހާމަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އިސްރާއީލުގެ ބެން ގޫރިއަން އެއަރޕޯޓުގެ އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ އަދި ހައިފާ ސަރަޙައްދަށް އަމާޒުކޮށް ޑްރޯން ހަމަލާތަކެއް ވަނީ ދީފައެވެ.

އެ ސަރަޙައްދުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ނޫސްވެރިން ރިޕޯޓުކުރާ ގޮތުގައި، މިއަދު ހެނދުނުން ފެށިގެން އެއަރޕޯޓުގައި ހުރި ތެޔޮ އަޅާ މަތިންދާބޯޓުތަކަށް ޑްރޯން ބޭނުންކޮށްގެން ހަމަލާދެމުންދާ ކަމަށް އީރާނުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ވަނީ ބުނެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، އެއަރޕޯޓް ކައިރީގައިވާ އަސްކަރީ އަދި އެއަރޯސްޕޭސް ސިނާޢީ މަރުކަޒުތަކަށާއި ހައިފާގައި ހުރި މިފަދަ ތަންތަނަށްވެސް ހަމަލާދީފައިވާ ކަމަށް އީރާނުން ބުނެއެވެ.

މި ހަމަލާތަކުން ލިބުނު ގެއްލުން އަދި ސާފެއް ނުވެއެވެ. އިސާރާއީލުންވެސް އަދި އެއްޗެއް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ.

ދައުލަތުގެ ވަޒީފާ އަދާކުރާ ފަރާތްތަކަށް އުމުރުން 75 އަހަރު ވަންދެން ވަޒީފާގައި ދެމިތިބެވޭ ގޮތަށް ވަޒީފާއާ ބެހޭ ޤާނޫނަށް ގެނައި އިސްލާހުގެ ދަށުން އެކުލަވައިލި ”ރީ-އެމްޕްލޯއިމަންޓް އުސޫލުން ވަޒީފާ ދިނުމުގެ ގަވާއިދު“ ސަރުކާރުން ގެޒެޓުކޢަމަލުކުރަން ފަށައިފިއެވެ.

މި ގަވާއިދަކީ ދައުލަތުގެ ވަޒީފާ އަދާކުރާ ފަރާތްތަކަށް ރީ-އެމްޕްލޯއިމަންޓް އުސޫލުން ވަޒީފާ އަދާކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުމުގައި ބަލާނެ ހަމަތަކާއި، ވަޒީފާ އަދާކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ އުސޫލުތައް ބަޔާންކުރާ ގަވާއިދެވެ. މި ގާނޫނު ތަންފީޒުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށްދަނީ މިނިސްޓްރީ އޮފް ހަޔަރ އެޑިޔުކޭޝަން، ލޭބަރ އެންޑް ސްކިލްސް ޑިވެލޮޕްމަންޓް ނުވަތަ މަތީ ތަޢުލީމާއި މަސައްކަތްތެރިކަމާއި ހުނަރުތައް ތަރައްޤީކުރުމާ ބެހޭ ވުޒާރާގެ ދަށުންނެވެ.

މި އިސްލާހު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކުރީ މިއަހަރުގެ ޖެނުއަރީ މަހުގެ 5 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. އަދި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު މި ބިލު ތަސްދީޤުކުރެއްވީ ޖެނުއަރީ މަހުގެ 8 ވަނަ ދުވަހުއެވެ.

މި ގަވާއިދު ހިނގާނީ ދައުލަތުގެ ވަޒީފާ އަދާކުރާ ނުވަތަ ކުރިން އަދާކޮށްފައިވާ ފަރާތްތަކުގެ މައްޗަށެވެ. ނަމަވެސް، ސިފައިން، ފުލުހުން، ފަނޑިޔާރުން، އަދި ޤާނޫނުއަސާސީ ނުވަތަ ޤާނޫނެއްގެ ދަށުން ވަކި މުއްދަތަކަށް އައްޔަންކުރާ މަޤާމުތަކުގައި ތިއްބަވާ ފަރާތްތައް މި ގަވާއިދުން އިސްތިސްނާވާނެއެވެ.

މި ގަވާއިދުގެ ދަށުން ރީ-އެމްޕްލޯއިމަންޓް އުސޫލުން ވަޒީފާ ދެވޭނީ އުމުރުން 65 އަހަރުން ފެށިގެން 75 އަހަރު ފުރުމާ ހަމައަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، މި ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމުގެ ކުރީގެ 7 އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ޕެންޝަން ލިބޭ އުމުރު ހަމަވެގެން ވަޒީފާއިން ވަކިވެފައިވާ ފަރާތްތަކަށްވެސް އަލުން ވަޒީފާއަށް ކުރިމަތިލުމުގެ ފުރުޞަތު ވަނީ ހުޅުވާލާފައެވެ.

ވަޒީފާއަށް އެދޭ ފަރާތަކީ އެ ފަރާތަށް 75 އަހަރު ފުރުމާ ދެމެދު މަދުވެގެން 13 މަސް ދުވަހުގެ މުއްދަތެއް އޮތް ފަރާތަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. އަދި މިހާރު ވަޒީފާގައި ހުރި މީހަކު 65 އަހަރު ފުރުމަށްފަހު ވަޒީފާގައި ދެމިހުންނަން ބޭނުންވާނަމަ، 6 މަސް ދުވަހުގެ ކުރިން އެކަން އަންގަންވާނެއެވެ. އެ އިދާރާއަކުން 2 މަސް ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެކަމާ މެދު ގޮތެއް ނިންމަން ޖެހެއެވެ.

ރީ-އެމްޕްލޯއިމަންޓްގެ ދަށުން ވަޒީފާ ހަމަޖައްސާނީ ކޮންމެ އަހަރަކު އެއްފަހަރު އައުކުރާ ގޮތަށް، 12 މަސް ދުވަހުގެ މުއްދަތަށެވެ.

މި ބަދަލަކީ މަސައްކަތުގެ މާހައުލުގައި ދެމިތިބެން ބޭނުންވާ ޤާބިލު މީހުންނަށާއި، ޤައުމުގެ ތަރައްޤީއަށް ބޭނުންހިފޭ ފަދަ ތަޖުރިބާކާރު، ހުނަރުވެރި ފަރާތްތަކަށް ޤައުމީ ޚިދުމަތުގައި ދެމިތިބުމުގެ ފުރުޞަތު ފަހިކޮށްދިނުމަށް ގެނެވުނު މުހިންމު އިސްލާހެކެވެ.