Author: މަރިޔަމް ނާޖިލާ އިމްރާން

މިދިޔަ ލޯކަލް ކައުންސިލް އިންތިޚާބާ ގުޅިގެން އިދިކޮޅު އެމްޑީޕީން ހައިކޯޓަށް ހުށަހެޅި އިންތިޚާބީ ފަސް މައްސަލައެއް އެ ކޯޓުން ބޭރުކޮށްލައިފިއެވެ.

މޯލްޑިވްސް އެއާޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް (އެމްއޭސީއެލް)ގެ ޑެޕިއުޓީ މެނޭޖިން ޑިރެކްޓަރުގެ މަގާމުގައި ހުންނެވި މުހައްމަދު ލަމްއާން މިއަދު އެ މަގާމުން އިސްތިއުފާ ދެއްވައިފިއެވެ.

ސްރީލަންކާގެ ރައީސް އަނޫރާ ކުމާރާ ޑިސަނާޔަކެގެ ދައުވަތަކަށް ރައީސް މުހައްމަދު މުއިއްޒު އަންނަ އާދިއްތަ ދުވަހު ސްރީލަންކާއަށް ވަޑައިގަތުމަށް ނިންމަވައިފި އެވެ.

ރައީސް އޮފީހުން ބުނިގޮތުގައި މި ދަތުރު އޮންނާނީ އަންނަ އާދިއްތަ ދުވަހުން ފެށިގެން ބުދަ ދުވަހުގެ ނިޔަލަށެވެ.

ރައީސް މުއިއްޒު ސްރީލަންކާއަށް ކުރާ ތިން ދުވަހުގެ ފުރަމާނަ ދަތުރުފުޅުގައި، އަރިހުގައި އެމަނިކުފާނުގެ އަނބިކަނބަލުން ސާޖިދާ މުހައްމަދުގެ އިތުރުން ކެބިނެޓުގެ ބައެއް ވަޒީރުންނާއި ދިވެހި ސަރުކާރުގެ މަތީ ފެންވަރުގެ ބޭފުޅުން ހިމެނޭ ބޮޑު ވަފުދެއް ބައިވެރިވާނެ ކަމަށް ރައީސް އޮފީހުން ބުނެ އެވެ.

ރައީސް މުއިއްޒުގެ މި ދަތުރުފުޅުގައި ސްރީލަންކާގެ އިސް މަސްއޫލުވެރީންނާ ބައްދަލުކުރައްވުމުގެ އިތުރުން ރާއްޖެ އާއި ސްރީލަންކާއާ ދެމެދުގައި އޮތް ގާތް ގުޅުން އިތުރަށް ބަދަހިކުރުމާ ގުޅޭގޮތުން އެ ގައުމުގެ ރައީސާއެކު ރަސްމީ މަޝްވަރާތައް ކުރިޔަށް ގެންދަން ނިންމާފައިވާ ކަމަށް ރައީސް އޮފީހުން ބުނެ އެވެ. އަދި ދެ ލީޑަރުންގެ ހާޒިރުގައި، ދެ ގައުމުގެ ދެމެދުގައި އެކި ދާއިރާތަކުން ގުޅުން ބަދަހިކުރުމުގެ އެއްބަސްވުންތައް ބަދަލުކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށް ވެސް ރައީސް އޮފީހުން ބުނެ އެވެ.

ރާއްޖެ އާއި ސްރީލަންކާ އާ ދެމެދު ސިޔާސީ ގުޅުން ގާއިމުކުރިތާ 60 އަހަރު ފުރުން ފާހަގަކުރި މުނާސަބަތާ ގުޅުވައިގެން، މިދިޔަ އަހަރުގެ ޖުލައި މަހު ރައީސް ޑިސަނާޔަކެ ރާއްޖެއަށް ވަޑައިގެންފައިވެ އެވެ.

އިއްޔެ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ޖަލްސާގައި އަލުން ހުވާކުރެއްވި 14 ވަޒީރުންނަށް ރުހުން ދޭން ފާސްކުރިއިރު، ހޯމް މިނިސްޓަރު އަލީ އިހުސާން ހިމެނޭހެން ބައެއް އެހެން މިނިސްޓަރުންނަށް ވޯޓު ދިނުމަކީ ހެދުނު ގޯހެއް ކަމަށާއި، އެކަމުގެ ފުރިހަމަ ޒިންމާ ނަގާ ކަމަށް ވިދާޅުވެ، ހުޅުމާލެ ދެކުނު ދާއިރާގެ އެމްޑީޕީ މެންބަރު ޑރ. އަހުމަދު ޝަމްހީދާއި ގަލޮޅު އުތުރު ދާއިރާގެ އެމްޑީޕީ މެންބަރު މުހައްމަދު އިބްރާހީމް (ކުޑޫ) މަޢާފަށް އެދިވަޑައިގެންފިއެވެ.

އިއްޔެ މަޖިލީހުގައި ނެގި ވޯޓުގައި ހޯމް މިނިސްޓަރު އަލީ އިހުސާނަށް ރުހުން ދިނުމަށް އެމްޑީޕީގެ 10 މެންބަރަކު ވޯޓު ދެއްވިއެވެ. އިހުސާނަށް ރުހުން ދޭން ނުފެންނަ ކަމަށް ވޯޓު ދެއްވީ އެމްޑީޕީގެ ގަލޮޅު ދެކުނު ދާއިރާގެ މެންބަރު މީކާއީލް އަހުމަދު ނަސީމާއި ވައިކަރަދޫ ދާއިރާގެ މެންބަރު ހުސައިން ޒިޔާދު (ފިއްޓޭ) އެކަންޏެވެ.

އެކަމާ ގުޅިގެން އެމްޑީޕީއަށް ނިސްބަތްވާ ކުރީގެ މަޖިލިސް މެންބަރުންނާއި، އެހެނިހެން ބޭފުޅުން ހިމެނޭހެން ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ދަނީ ފާޑުކިޔަމުންނެވެ. ސަބަބަކީ އެމްޑީޕީން އެންމެ ބޮޑަށް ފާޑުކިޔާ ވަޒީރުންނަށް ރުހުން ދިނީތީއެވެ. ސަރުކާރަށް ނިސްބަތްވާ ބައެއް ބޭފުޅުން އެކަން ފާހަގަކުރެއްވީ އެއީ އެމްޑީޕީން ވެސް ސަރުކާރުގެ ސިޔާސަތުތައް ގަބޫލުކުރައްވާތީ ދިން ވޯޓެއް ކަމަށެވެ.

އެ ފާޑުކިޔުންތައް އަމާޒުވެފައިވާ މި ދަނޑިވަޅުގައި މިއަދު ‘އެކްސް’ގައި ކުރެއްވި ޕޯސްޓެއްގައި ޝަމްހީދު ވިދާޅުވީ އިހުސާނާއި އިތުރު ބައެއް ވަޒީރުންނަށް އިއްޔެ ވޯޓު ދިނުމަކީ ނިންމުނު ގޯސް ނިންމުމެއް ކަމަށެވެ. އަދި އެކަމުގެ ފުރިހަމަ ޒިންމާ ނަގާ ކަމަށް ވިދާޅުވެ ޝަމްހީދު ވަނީ މަޢާފަށް އެދިވަޑައިގެންފައެވެ.

My vote for Ihusaan and a few other ministers yesterday was a clear misjudgment. I take full responsibility and apologize.

— Ahmed Shamheed (@Ashamhyd) April 30, 2026

ހަމައެއާއެކު ‘އެކްސް’ގައި ކުޑޫ ކުރެއްވި ޕޯސްޓެއްގައި ވެސް ވިދާޅުވީ އިއްޔެ އޮތް ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހަށް ރުހުން ދިނުމުގެ ވޯޓުގައި އިހުސާނަށް ވޯޓު ދިނުމުގައި ވަރަށް ބޮޑު ގޯހެއް ހެދިފައިވާކަން ގަބޫލުކުރައްވާ ކަމަށެވެ. އަދި އެއީ ކޮންމެހެން ތާއީދު ކުރާތީ ދިން ވޯޓެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެ ވަގުތު އެކަމާ މެދު އެންމެ ފުންކޮށް ނުވިސްނާ އަމަލުކުރެވުނީ ކަމަށް ކުޑޫ ވިދާޅުވިއެވެ.

އިއްޔެ އޮތް ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހަށް ރުހުން ދިނުމުގެ ވޯޓުގައި ހޯމް މިނިސްޓަރ އަލީ އިހުސާނަށް ވޯޓު ދިނުމުގައި އަޅުގަނޑަށް ވަރަށް ބޮޑު ގޯހެއް ހެދިފައިވާކަން ގަބޫލުކުރަމެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑު ތާއީދު ކުރާތީ ދިން ވޯޓެއް ނޫނެވެ. އަދި އެ ވަގުތު އެކަމާ މެދު އެންމެ ފުންކޮށް ނުވިސްނާ…

— MohamedKudu (@mohamedkudu) April 30, 2026

“އެކަމަށްޓަކައި އިޚުލާސްތެރިކަމާއެކު މާފަށް އެދެން. މިއީ ބަލައިގަންނަން އުނދަގޫ ކަމެއްކަން ވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަން. ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި މިފަދަ ކަންކަން ތަކުރާރު ނުވާނޭ ގޮތަށް އަޅުގަނޑުގެ އަމަލުތައް ބަހައްޓާނޭ ކަމުގެ ޔަގީންކަން އަރުވަން،” ކުޑޫ ވިދާޅުވިއެވެ.ދެ މެންބަރުން މަޢާފަށް އެދިވަޑައިގަތް އިރު، އެމްޑީޕީގެ އެންމެ ބޮޑު ފާޑުކިޔުމެއް އަމާޒުވީ މި ސަރުކާރުގެ ހޯމް މިނިސްޓަރަށެވެ. އެގޮތުން މީގެ ކުރިން ޑީއެންއާރްގެ ޑޭޓާ ބޭސް ބޭނުންކޮށްގެން ޕީއެންސީއަށް އެތައް ބަޔަކު ‘ވަގަށް’ ވައްދަން އުޅުނު ކަމުގެ ތުހުމަތުކުރި މައްސަލައާއި އެ ނޫން ވެސް އެކިއެކި މައްސަލައިގައި މިނިސްޓަރު އިހުސާންގެ އިތުބާރު ނެތް ކަމުގެ މައްސަލަ އެމްޑީޕީން މަޖިލީހަށް ވެއްދިއެވެ. ނަމަވެސް ޕީއެންސީގެ އަޣުލަބިއްޔަތު އޮތް މަޖިލީހުން ވަނީ އެ މައްސަލަ ބޭރުކޮށްލައިފައެވެ.

މެދުއިރުމަތީގައި ހިނގަމުންދާ ހަމަނުޖެހުންތަކާ ގުޅިގެން ރާއްޖެއަށް އަންނަ ފަތުރުވެރިންގެ އަދަދު ކަންބޮޑުވާ މިންވަރަކަށް ދަށްވުމުގެ ސަބަބުން، ރާއްޖޭގައި ސީޕްލޭން އޮޕަރޭޓް ކުރާ ޓްރާންސް މޯލްޑިވިއަން އެއާވޭސް (ޓީއެމްއޭ) ގެ މުވައްޒަފުންގެ މުސާރަ ވަގުތީގޮތުން ކުޑަކުރަން އެ ކުންފުނިން ނިންމައިފިއެވެ.

ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތުގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ ޓީއެމްއޭގެ މުވައްޒަފުންނަށް މި މަހުގެ 28 ވަނަ ދުވަހު، އެ ކުންފުނީގެ ޗީފް އެގްޒެކެޓިވް އޮފިސާ (ސީއީއޯ) ފައުޒީ ސޮއިކުރައްވައި ފޮނުއްވި ހާއްސަ ސިޓީއެއްގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުން، މުސާރައިގެ އޮނިގަނޑަށް ގެނެވޭ މި ބަދަލަށް އަމަލުކުރަން ފަށާނީ މެއި މަހުން ފެށިގެންނެވެ. އެ ބަދަލު ގެންނާނީ ތިން މަސްދުވަހުގެ މުއްދަތަކަށް ކަމަށާއި އެއީ ޖުލައި މަހުގެ ނިޔަލަށް ގެނެވޭ ބަދަލެއް ކަމަށް އެ ސިޓީގައި ފާހަގަކޮށްފައި ވެއެވެ. މިއީ ކުންފުނީގެ މާލީ ހާލަތު ހަމައަކަށް އެޅުވުމަށްޓަކައި މިވަގުތަށް ކޮންމެހެން އަޅަންޖެހުނު ފިޔަވަޅެއްކަން ކުންފުނީގެ މެނޭޖްމަންޓުން ވަނީ މުވައްޒަފުންނަށް އަންގާފައެވެ.

މެދުއިރުމަތީގެ މައްސަލަތަކުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމަށް ވަނީ ވަރަށް ބޮޑު ހީނަރުކަމަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައެވެ. އެ ސިޓީގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، މެދުއިރުމަތިންނާއި އެ ސަރަހައްދު ހުރަސްކޮށް ރާއްޖެއަށް އަންނަ ގިނަ ފްލައިޓްތަކެއް ކެންސަލްވުމާ ގުޅިގެން، ރާއްޖެއަށް ޒިޔާރަތްކުރާ ފަތުރުވެރިންގެ އަދަދު ވަނީ ކުއްލިއަކަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ގޮސްފައެވެ. މިކަމުގެ ސީދާ އަސަރު ޓީއެމްއޭއަށް ކޮށްފައިވާއިރު، އެ ކުންފުނީގެ ސީޕްލޭންތަކުގައި ދަތުރުކުރާ ފަސިންޖަރުންގެ އަދަދު ވަނީ އިންތިހާއަށް މަދުވެފައެވެ.

ފަސިންޖަރުންގެ އަދަދު ދަށްވުމުގެ ސަބަބުން ކުންފުނީގެ އާމްދަނީއަށް ބޮޑު ހީނަރުކަމެއް އައިސް، މާލީ ގޮތުން ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކަކާ ވަނީ ކުރިމަތިލާންޖެހިފައި ކަމަށާއި މެދުއިރުމަތީގެ މައްސަލައަށް އަވަސް ހައްލެއް ލިބޭނެކަމުގެ ޔަގީންކަމެއް ނެތުމުން، ފަތުރުވެރިން އަންނަ މިންވަރު އަދިވެސް ހުރީ ވަރަށް ދަށްކޮށް ކަމަށް އެ ސީޓީގައި ފާހަގަކޮށްފައި ވެއެވެ. ކޮންމެ ދުވަހަކު ފްލައިޓްތައް ކެންސަލްވަމުންދާ ކަން ފާހަގަކޮށް އެކަމުގެ ސަބަބުން މުޅި ސިނާއަތަށް ވަނީ ބޮޑު ނޭދެވޭ އަސަރުތަކެއް ކޮށްފައި ކަމަށް ވެސް ބުނެފައި ވެއެވެ.

މި ހާލަތުން އަރައިގަތުމަށްޓަކައި ކުންފުނިން ފުރަތަމަ އެޅި ފިޔަވަޅަކީ ހަރަދުތައް ކުޑަކުރުން ކަމަށް ޓީއެމްއޭ އިން ބުނެފައި ވެއެވެ. އެގޮތުން، ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކެޕިޓަލް ހަރަދުތައް ފިޔަވައި އެހެނިހެން ހުރިހާ ހަރަދުތަކެއް ހިފަހައްޓާފައިވީ ނަމަވެސް، ފަސިންޖަރުންގެ އަދަދު ދަށްވަމުންދާ ދިއުން ހުއްޓުމަކަށް ނައިސް، ކޮންމެ ދުވަހަކު ކުންފުންޏަށް ލިބެމުންދާ ގެއްލުންތައް ހަމައެކަނި ހަރަދު ކުޑަކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތަކުން ފޫނުބެއްދޭނެ ކަމަށް ބުނެފައި ވެއެވެ. އެހެންކަމުން، މުސާރައަށް ގެނެވޭ ވަގުތީ ބަދަލަކީ މުވައްޒަފުންގެ ވަޒީފާތައް ސަލާމަތް ކުރުމަށާއި، ކުންފުނީގެ ޓީމު ރޫޅުނަނުދީ ހިފެހެއްޓުމަށްޓަކައި ނިންމަން މަޖުބޫރުވި އުނދަގޫ ނިންމުމެއް ކަމަށް ވެސް ބުނެފައި ވެއެވެ.

މުސާރަ ކުޑަކުރުމުން މުވައްޒަފުންނާއި އެމީހުންގެ އާއިލާތަކަށް ކުރިމަތިވާނެ ދަތިތައް އެނގޭ ކަމަށާއި، ނަމަވެސް މިއީ ކުންފުނި ސަލާމަތްކުރުމަށް މިވަގުތު ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއްކަމަށް ބުނެފައި ވެއެވެ. ޓީއެމްއޭ ބިނާވެފައިވަނީ މުވައްޒަފުންގެ ބުރަ މަސައްކަތާއި ހުނަރުވެރިކަމުގެ މައްޗަށްކަން ފާހަގަކުރައްވައި، 2025 ވަނަ އަހަރު ހުރި މިންވަރަށް ފަސިންޖަރުންގެ އަދަދުތައް އިއާދަވުމާއެކު، މުސާރަތައް ކުރިން ހުރި މިންވަރަށް އިއާދަކުރެވޭނެ ކަމުގެ ޔަގީންކަންވެސް ވަނީ ދީފައެވެ.

ޓީއެމްއޭއަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ މި ހާލަތަކީ މުޅި ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށްވެސް ކުރިމަތިވެފައިވާ ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ. މެދުއިރުމަތީގެ ހަމަނުޖެހުންތަކާ ގުޅިގެން ފްލައިޓްތައް ކެންސަލްވަމުންދާއިރު، ބަދަލުގައި އެހެން މަންޒިލްތަކުން ރާއްޖެއަށް ފްލައިޓްތައް ބޭއްވޭނެ މަގުތައް ހޯދުމުގައި ސަރުކާރުގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން އެކަށީގެންވާ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރުމަށް އަންނަނީ މަސައްކަތް ކުރަމުން ކަމަށް ބުނެފައި ވެއެވެ.

ޗައިނާއިން އަންނަ މޭ މަހު ރާއްޖެ ހިމެނޭހެން އޭޝިއާ ޕެސިފިކް ސަރަހައްދުގެ ގައުމުތަކަށް 500،000 މެޓްރިކް ޓަނުގެ ތެޔޮ އެކްސްޕޯޓް ކުރުމުގެ ހުއްދަ ދީފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓްތައް ބުނެފިއެވެ.

މިއީ އޭޕްރީލް މަހާ އަޅާބަލާއިރު ތެޔޮ އެކްސްޕޯޓް ކުރާ މިންވަރު ގާތްގަނޑަކަށް ދެގުނަ އިތުރުވުމެއް ނަމަވެސް، މިއީ މިދިޔަ އަހަރުގެ އެވްރެޖް މިންވަރާ އަޅާބަލާއިރު ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށްވުރެ ވެސް ދަށް އަދަދެކެވެ.

މި ހުއްދަ ދީފައިވާ ގައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި ރާއްޖޭގެ އިތުރުން އޮސްޓްރޭލިއާ، ބަންގްލަދޭޝް، ކެމްބޯޑިއާ، ލާއޯސް، މިޔަންމާ، ނިއުޒީލަންޑް އަދި އޮސްޓްރޭލިއާ ހިމެނޭ ކަމަށް މިކަމުގެ މަޢުލޫމާތު ހުރި ފަރާތްތަކާ ހަވާލާދީ ރޮއިޓާސްގައި ބުނެފައިވެއެވެ.

ޗައިނާއިން ބޭރު ގައުމުތަކަށް ތެޔޮ އެކްސްޕޯޓްކުރުން މިދިޔަ މާރިޗު މަހުން ފެށިގެން ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ހިފަހައްޓާފައެވެ. އެއީ އިޒްރޭލާއި އެމެރިކާއިން އީރާނާ ދެކޮޅަށް ކުރަމުންދާ ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން ހޯރްމުޒް ކަނޑުއޮޅި ބަންދުވެ، ތެލުގެ ސަޕްލައިއަށް ބުރޫ އަރާފާނެތީ އެ ގައުމުގެ އެތެރޭގެ ބާޒާރު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ގޮތުންނެވެ.

ޚަބަރު ލިބޭ ގޮތުގައި، އެކްސްޕޯޓް ކުރަން ހުއްދަ ދިން ތެލުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށްވުރެ ގިނަ މިންވަރު ކަނޑައަޅާފައިވަނީ ޗައިނާގެ އެންމެ ބޮޑު ރިފައިނަރީ ކަމަށްވާ ސިނޯޕެކް އަށެވެ. މީގެ އިތުރުން ޕެޓްރޯޗައިނާ އަށް 150،000 ޓަނު އަދި ސީ.އެން.އޯ.އޯ.ސް އަށް 40،000 ޓަނު އެކްސްޕޯޓް ކުރުމުގެ ހުއްދަ ވަނީ ދީފައެވެ.

މި ފަހަރު އެކްސްޕޯޓް ކުރާ ތެލުގެ މަދުވެގެން 40 އިންސައްތައަކީ ޑީސަލާއި ޖެޓް ފިއުލް ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

ޗައިނާގެ ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުން ބޭރަށް ތެޔޮ ވިއްކުމުގެ ހުއްދައަށް އެދިފައިވަނީ، ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ތެލުގެ އަގު އުފުލިފައިވުމާއެކު ބޭރަށް ތެޔޮ ވިއްކައިގެން ލިބޭ ފައިދާ ބޮޑުވުމުންނެވެ.

ނަމަވެސް މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ޗައިނާގެ ކޮމާސް މިނިސްޓްރީންނާއި ނޭޝަނަލް ޑިވެލޮޕްމަންޓް އެންޑް ރިފޯމް ކޮމިޝަނުން ރަސްމީކޮށް ވަކި އެއްޗެއް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ.

މިދިޔަ އަހަރުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު، ޗައިނާއިން މަހަކު އެވްރެޖްކޮށް 1.6 މިލިއަން ޓަނުގެ ޕެޓްރޯލާއި ޑީސަލް އަދި ޖެޓް ފިއުލް ބޭރުގެ ގައުމުތަކަށް އެކްސްޕޯޓް ކޮށްފައިވެއެވެ. މިހާރު ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ޑީސަލް ފީފާއެއްގެ އަގު ހުރީ 55 ޑޮލަރުގައެވެ. އަދި ޖެޓް ފިއުލް ފީފާއެއް 62 ޑޮލަރަށް ހުރިއިރު، ޕެޓްރޯލް ފީފާއެއް ހުރީ 15 ޑޮލަރުގައެވެ.